Ένα σημαντικό βήμα για την ενεργειακή αναβάθμιση των Δωδεκανήσων σηματοδοτεί η συμφωνία για την ηλεκτρική διασύνδεση Κορίνθου–Κω, η οποία ανοίγει τον δρόμο για τη σύνδεση της Ρόδου, της Καρπάθου και άλλων μικρότερων νησιών με το ηπειρωτικό ηλεκτρικό δίκτυο. Η υλοποίηση του σχεδιασμού αναμένεται να αλλάξει ουσιαστικά τον τρόπο κάλυψης των ενεργειακών αναγκών της περιοχής, ενισχύοντας την ασφάλεια ηλεκτροδότησης και περιορίζοντας την εξάρτηση από τις πετρελαϊκές μονάδες παραγωγής.
Η υπογραφή της σύμβασης ανάμεσα στον ΑΔΜΗΕ και την Hellenic Cables σηματοδοτεί την έναρξη μιας ιδιαίτερα σημαντικής ενεργειακής επένδυσης για τη νησιωτική Ελλάδα. Το έργο, συνολικού προϋπολογισμού 1,48 δισ. ευρώ, αποτελεί βασικό τμήμα του ευρύτερου σχεδιασμού για την ένταξη των Δωδεκανήσων στο διασυνδεδεμένο ηλεκτρικό σύστημα της χώρας.
Η κατασκευή περιλαμβάνει την προμήθεια και εγκατάσταση υποβρύχιων και χερσαίων καλωδίων συνεχούς ρεύματος υψηλής τάσης 320 kV, με δυνατότητα μεταφοράς ισχύος 1.000 MW. Το συνολικό μήκος του καλωδιακού συστήματος υπολογίζεται σε περίπου 1.290 χιλιόμετρα. Το επόμενο διάστημα αναμένεται να ξεκινήσουν οι απαραίτητες έρευνες στον βυθό, προκειμένου να προχωρήσει η κατασκευαστική διαδικασία.
Κομβικό ρόλο στο εγχείρημα θα έχει η Κως, καθώς θα αποτελέσει το σημείο μέσω του οποίου η νέα ηλεκτρική σύνδεση θα φτάσει στα Δωδεκάνησα. Στη συνέχεια, σύμφωνα με τον σχεδιασμό του ΑΔΜΗΕ, προβλέπεται η απευθείας σύνδεση της Ρόδου και της Καρπάθου με το σύστημα υψηλής τάσης. Παράλληλα, μέσω των επόμενων υποδομών θα εξυπηρετηθούν και τα μικρότερα νησιά του συμπλέγματος.
Μεγαλύτερη ενεργειακή ασφάλεια και λιγότερη εξάρτηση από το πετρέλαιο
Η σημασία της διασύνδεσης γίνεται ιδιαίτερα αντιληπτή αν ληφθούν υπόψη οι δυσκολίες που αντιμετωπίζουν σήμερα τα αυτόνομα ηλεκτρικά συστήματα των νησιών. Η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας βασίζεται σε μεγάλο βαθμό σε τοπικές μονάδες, οι οποίες πρέπει να καλύπτουν τις ανάγκες των καταναλωτών ακόμη και σε περιόδους αυξημένης ζήτησης.
Με την ένταξη στο ηπειρωτικό δίκτυο, τα Δωδεκάνησα θα αποκτήσουν πρόσβαση σε ένα πολύ μεγαλύτερο ενεργειακό σύστημα, με περισσότερες δυνατότητες κάλυψης της κατανάλωσης και αντιμετώπισης των αυξομειώσεων της ζήτησης. Έτσι, αναμένεται να περιοριστούν οι κίνδυνοι που συνδέονται με την αποκλειστική εξάρτηση από την τοπική ηλεκτροπαραγωγή.
Το ζήτημα είναι ιδιαίτερα σημαντικό για τη Ρόδο, όπου η τουριστική δραστηριότητα αυξάνει κατακόρυφα τις ενεργειακές ανάγκες κατά τη διάρκεια της θερινής περιόδου. Ξενοδοχεία, εστιατόρια, εμπορικές επιχειρήσεις και κατοικίες χρειάζονται επαρκή και αξιόπιστη ηλεκτροδότηση, προκειμένου να ανταποκριθούν στις αυξημένες απαιτήσεις των καλοκαιρινών μηνών.
Η σταθερότητα στην παροχή ρεύματος αποτελεί βασική προϋπόθεση τόσο για την ομαλή λειτουργία των επιχειρήσεων όσο και για την καθημερινότητα των μόνιμων κατοίκων. Επιπλέον, η ενίσχυση του ενεργειακού συστήματος δημιουργεί καλύτερες προϋποθέσεις για νέες επενδύσεις και για την ανάπτυξη δραστηριοτήτων που απαιτούν σημαντική ηλεκτρική ισχύ.
Εξίσου σημαντική είναι η διάσταση των δημόσιων υποδομών. Νοσοκομεία, σχολεία, αντλιοστάσια, εγκαταστάσεις ύδρευσης και αποχέτευσης εξαρτώνται άμεσα από την απρόσκοπτη παροχή ηλεκτρικής ενέργειας. Η διασύνδεση μπορεί να ενισχύσει την αξιοπιστία της τροφοδοσίας τους, χωρίς να υποκαθιστά την ανάγκη αναβάθμισης των τοπικών δικτύων και των συστημάτων εφεδρείας.
Ποια νησιά των Δωδεκανήσων περιλαμβάνονται στον σχεδιασμό
Τα οφέλη της επένδυσης δεν αφορούν αποκλειστικά τα μεγαλύτερα νησιά. Στο ευρύτερο πρόγραμμα προβλέπεται η σύνδεση, άμεσα ή έμμεσα, και αρκετών μικρότερων νησιωτικών περιοχών.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η Κάσος, η Χάλκη, η Σύμη, η Κάλυμνος, η Ψέριμος, η Τέλενδος, η Νίσυρος, η Τήλος, η Λέρος, οι Λειψοί, το Γυαλί, η Πάτμος, οι Αρκιοί και το Μαράθι.
Για τα μικρότερα νησιά, η αναβάθμιση των ενεργειακών υποδομών μπορεί να αποτελέσει σημαντικό παράγοντα ενίσχυσης της τοπικής ανάπτυξης. Η μεγαλύτερη αξιοπιστία στην ηλεκτροδότηση διευκολύνει τη λειτουργία των επιχειρήσεων, βελτιώνει τις συνθήκες διαβίωσης και δημιουργεί πρόσθετες δυνατότητες για τη διατήρηση του πληθυσμού.
Πιθανή μείωση του ενεργειακού κόστους για όλους τους καταναλωτές
Ένα από τα σημαντικότερα οικονομικά αποτελέσματα που αναμένονται από το έργο αφορά τη μείωση του κόστους παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στα μη διασυνδεδεμένα νησιά.
Σήμερα, οι τοπικές μονάδες παραγωγής χρησιμοποιούν σε μεγάλο βαθμό πετρέλαιο, γεγονός που συνεπάγεται υψηλές δαπάνες για την προμήθεια, τη μεταφορά και την αποθήκευση καυσίμων. Επιπλέον, το κόστος επηρεάζεται από τις διακυμάνσεις των διεθνών τιμών ενέργειας.
Με τη σύνδεση στο ηπειρωτικό σύστημα θα περιοριστεί η ανάγκη λειτουργίας αυτών των μονάδων για την κάλυψη της συνολικής ζήτησης. Η πρόσβαση στο ευρύτερο ενεργειακό μείγμα της χώρας εκτιμάται ότι θα συμβάλει στη μείωση του κόστους ηλεκτροπαραγωγής.
Η εξέλιξη αυτή έχει ευρύτερη σημασία, καθώς το αυξημένο κόστος ηλεκτροδότησης των νησιών καλύπτεται σε σημαντικό βαθμό μέσω των Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας (ΥΚΩ). Οι συγκεκριμένες χρεώσεις περιλαμβάνονται στους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος και επιμερίζονται στους καταναλωτές σε ολόκληρη τη χώρα.
Επομένως, η μείωση του κόστους παραγωγής στα Δωδεκάνησα μπορεί να έχει θετικές επιπτώσεις όχι μόνο για τους κατοίκους των νησιών, αλλά και για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις στην υπόλοιπη Ελλάδα.
Ωστόσο, δεν έχει προσδιοριστεί συγκεκριμένο ποσό εξοικονόμησης που θα αντιστοιχεί σε κάθε καταναλωτή. Η πραγματική επίδραση στους λογαριασμούς θα εξαρτηθεί από το κόστος λειτουργίας της νέας υποδομής, τις τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας και τις αποφάσεις των αρμόδιων ρυθμιστικών αρχών.
Περιβαλλοντικά οφέλη και νέες δυνατότητες για τις ανανεώσιμες πηγές
Πέρα από την οικονομική διάσταση, η διασύνδεση αναμένεται να συμβάλει και στη βελτίωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος της ηλεκτροπαραγωγής στα νησιά. Ο περιορισμός της λειτουργίας πετρελαϊκών μονάδων συνεπάγεται μικρότερες εκπομπές ρύπων και λιγότερες επιβαρύνσεις από τη μεταφορά και αποθήκευση καυσίμων.
Παράλληλα, η σύνδεση με το εθνικό ηλεκτρικό σύστημα δίνει τη δυνατότητα αξιοποίησης μεγαλύτερου ποσοστού ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, καθώς η παραγωγή από αιολικά και φωτοβολταϊκά πάρκα συμμετέχει ολοένα περισσότερο στο ενεργειακό μείγμα της χώρας.
Η ύπαρξη ισχυρότερων ηλεκτρικών συνδέσεων μπορεί επίσης να διευκολύνει την ανάπτυξη νέων έργων ΑΠΕ στα νησιά. Τα αυτόνομα ηλεκτρικά συστήματα αντιμετωπίζουν περιορισμούς στην απορρόφηση της μεταβαλλόμενης παραγωγής από τον ήλιο και τον άνεμο. Η διασύνδεση με ένα μεγαλύτερο δίκτυο δημιουργεί περισσότερες δυνατότητες εξισορρόπησης της παραγωγής και της κατανάλωσης.
Φυσικά, η ανάπτυξη νέων ενεργειακών εγκαταστάσεων θα πρέπει να πραγματοποιείται με σεβασμό στο περιβάλλον, στις χρήσεις γης και στις ιδιαίτερες φυσικές και τουριστικές συνθήκες των νησιών.
Μια επένδυση με ευρωπαϊκή και εθνική σημασία
Η ηλεκτρική σύνδεση Κορίνθου–Κω εντάσσεται στον ευρύτερο σχεδιασμό για τον εκσυγχρονισμό των ενεργειακών υποδομών της Ελλάδας και την επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης.
Αποτελεί το δεύτερο μεγάλο έργο μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας με τεχνολογία συνεχούς ρεύματος που υλοποιεί ο ΑΔΜΗΕ τα τελευταία χρόνια, μετά τη διασύνδεση Κρήτης–Αττικής. Η συμμετοχή της Hellenic Cables αναδεικνύει παράλληλα τη δυνατότητα της ελληνικής βιομηχανίας να αναλαμβάνει σύνθετα έργα υψηλής τεχνολογίας.
Σημαντική είναι και η ευρωπαϊκή διάσταση της επένδυσης, καθώς προβλέπεται χρηματοδοτική υποστήριξη μέσω δανείου από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, ενώ έχει αξιολογηθεί θετικά και η δυνατότητα εξασφάλισης επιχορηγήσεων.
Η υπογραφή της σύμβασης αποτελεί την αφετηρία μιας μεγάλης κατασκευαστικής προσπάθειας. Για να αποτυπωθούν πλήρως τα οφέλη στην καθημερινότητα των κατοίκων, θα πρέπει να ολοκληρωθεί όχι μόνο η σύνδεση Κορίνθου–Κω, αλλά και οι επόμενες υποδομές που θα φέρουν τη Ρόδο, την Κάρπαθο και τα μικρότερα νησιά στο νέο ενεργειακό δίκτυο.
Για τα Δωδεκάνησα, το έργο αποτελεί μια σημαντική προοπτική εκσυγχρονισμού, με μεγαλύτερη ενεργειακή ασφάλεια, λιγότερη εξάρτηση από το πετρέλαιο και καλύτερες συνθήκες για την οικονομική ανάπτυξη. Ταυτόχρονα, δημιουργεί τις προϋποθέσεις για ένα πιο αποδοτικό και βιώσιμο σύστημα ηλεκτροδότησης, τα οφέλη του οποίου μπορούν να επεκταθούν σε ολόκληρη τη χώρα.