• Η Εισαγγελέας Πλημμελειοδικών Ρόδου βρέθηκε την Τρίτη το μεσημέρι στα γραφεία του ΕΦΚΑ, συνοδευόμενη από αστυνομικούς της Υποδιεύθυνσης Δίωξης και Εξιχνίασης Εγκλημάτων, και κατέσχεσε τους φακέλους ενσήμων τουλάχιστον 15 οικοδομικών αδειών.
• Η διερεύνηση για τη γνησιότητα των αδειών βγαίνει πλέον από τα όρια της Πολεοδομίας και αναζητά το ίχνος των επίμαχων υποθέσεων σε δεύτερη δημόσια υπηρεσία
Από: Δαμιανός Αθανασίου
Η υπόθεση της Υπηρεσίας Δόμησης της Ρόδου, από τις βαρύτερες και πιο πολύπλοκες υποθέσεις διαφθοράς που έχουν ερευνηθεί στη χώρα την τελευταία δεκαετία, πέρασε την Τρίτη σε νέα φάση. Αυτή τη φορά, όμως, η έρευνα δεν κινήθηκε στους διαδρόμους της Πολεοδομίας.
Το μεσημέρι της Τρίτης, η Εισαγγελέας Πλημμελειοδικών Ρόδου, συνοδευόμενη από αστυνομικούς της Υποδιεύθυνσης Δίωξης και Εξιχνίασης Εγκλημάτων, πραγματοποίησε έφοδο στα γραφεία του ΕΦΚΑ και κατέσχεσε τους φακέλους των ενσήμων που αφορούν τουλάχιστον 15 οικοδομικές άδειες. Σύμφωνα με πληροφορίες της «δημοκρατικής», για τις άδειες αυτές υπάρχουν σαφείς ενδείξεις πλαστότητας, και αυτές ακριβώς οδήγησαν την Εισαγγελία να αναζητήσει στοιχεία σε αρχεία που τηρούνται έξω από την Υπηρεσία Δόμησης.
Η κίνηση έχει βάρος. Μέχρι σήμερα ο έλεγχος της γνησιότητας των αδειών εξελισσόταν κυρίως στο εσωτερικό της Πολεοδομίας, με αντιπαραβολές ανάμεσα σε ψηφιακές καταχωρίσεις, βιβλία πρωτοκόλλου και φυσικούς φακέλους. Τώρα η έρευνα απλώνεται σε μια υπηρεσία που δεν εξέδωσε τις άδειες, τηρεί όμως τα δικά της αρχεία γι’ αυτές.
Τι κατασχέθηκε στα γραφεία του ΕΦΚΑ
Το αντικείμενο της επιχείρησης ήταν συγκεκριμένο. Οι φάκελοι που κατασχέθηκαν αφορούν τα ένσημα των οικοδομικών αδειών για τις οποίες έχουν προκύψει σαφείς ενδείξεις πλαστότητας, και ο αριθμός τους φτάνει τουλάχιστον τις 15.
Οι προηγούμενοι επιτόπιοι έλεγχοι στην υπόθεση είχαν γίνει από κλιμάκια της Υπηρεσίας Εσωτερικών Υποθέσεων της ΕΛ.ΑΣ.
Η στροφή προς τον ΕΦΚΑ αποκτά νόημα αν ληφθεί υπόψη ο τρόπος με τον οποίο φέρεται να λειτουργούσε ο μηχανισμός που ερευνάται. Στον πυρήνα των καταγγελιών βρίσκονται η αναβίωση ανενεργών πρωτοκόλλων παλαιότερων ετών, σφραγίδες άλλων εποχών, ονόματα συνταξιοδοτημένων υπαλλήλων, υπογραφές μηχανικών που φέρεται να μην ήταν σε θέση να υπογράψουν και αναθεωρήσεις με ψευδείς ημερομηνίες. Το κρίσιμο ερώτημα, με άλλα λόγια, είναι αν η χρονολογία και η διαδρομή κάθε άδειας, όπως εμφανίζονται στα έγγραφα της Πολεοδομίας, αντιστοιχούν στην πραγματικότητα.
Οι φάκελοι των ενσήμων αφορούν στην ασφαλιστική πλευρά των εργασιών και τηρούνται σε διαφορετική υπηρεσία από εκείνη που εξέδωσε τις άδειες. Όταν μια έρευνα εξετάζει αν διοικητικές πράξεις κατασκευάστηκαν εκ των υστέρων, ένα αρχείο που σχηματίστηκε ανεξάρτητα μπορεί να λειτουργήσει ως σημείο αντιπαραβολής. Τι ακριβώς αναζητείται στους συγκεκριμένους φακέλους δεν έχει γίνει γνωστό.
Από τις 36 άδειες του Ιουλίου στις ενδείξεις για 11 άδειες και 3 αναθεωρήσεις
Η έφοδος στον ΕΦΚΑ έρχεται σχεδόν 4 μήνες μετά τον επιτόπιο έλεγχο που είχε κάνει στην Πολεοδομία κλιμάκιο 3 επιτελών της Υπηρεσίας Εσωτερικών Υποθέσεων. Στις 8 Ιουλίου 2026 οι επιτελείς πέρασαν από κόσκινο τους φακέλους 36 οικοδομικών αδειών που ελέγχονται ως προς την πλαστότητά τους. Αντιπαρέβαλαν τις ψηφιακές καταχωρίσεις με τα φυσικά αρχεία, τα βιβλία πρωτοκόλλου και τους πρωτότυπους φακέλους, προκειμένου να διαπιστωθεί αν κάθε άδεια προήλθε από κανονική και τεκμηριωμένη υπηρεσιακή διαδρομή ή αν φέρει στοιχεία που δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα.
Από εκείνον τον έλεγχο είχαν προκύψει σαφείς ενδείξεις πλαστότητας για 11 οικοδομικές άδειες και 3 αναθεωρήσεις. Αν οι τουλάχιστον 15 άδειες των οποίων οι φάκελοι κατασχέθηκαν την Τρίτη ταυτίζονται εν όλω ή εν μέρει με εκείνες, δεν προκύπτει από τα διαθέσιμα στοιχεία.
Η μετατόπιση του βάρους προς τη γνησιότητα των ίδιων των αδειών είχε προηγηθεί. Στην πορεία της διερεύνησης είχαν αναδειχθεί καταγγελίες για άδειες που φέρονται να εκδόθηκαν με υπογραφές ιδιωτών μηχανικών που δεν βρίσκονται πλέον εν ζωή, για παρεμβάσεις στα βιβλία πρωτοκόλλου, καθώς και για αριθμούς πρωτοκόλλου που ενδέχεται να χρησιμοποιήθηκαν για δεύτερη φορά. Τέθηκε έτσι το ερώτημα αν οι πράξεις αυτές μπορούν να σταθούν ως έγκυρες, είτε ως νέες εκδόσεις είτε ως αναθεωρήσεις.
Αν οι ενδείξεις τεκμηριωθούν, οι συνέπειες δεν θα περιοριστούν στο ποινικό σκέλος. Θα αγγίξουν ευθέως το κύρος των διοικητικών πράξεων και, κατ’ επέκταση, τα ακίνητα, τις κατασκευές και τις έννομες σχέσεις που στηρίχθηκαν πάνω τους.
Ο έλεγχος του Ιουλίου δεν ήταν, άλλωστε, ο πρώτος. Τον Σεπτέμβριο του 2025, στο πλαίσιο του δεύτερου γύρου ερευνών, κλιμάκιο 3 επιτελών της ίδιας Υπηρεσίας είχε βρεθεί στο νησί και είχε συγκεντρώσει νέο υλικό πριν αναχωρήσει, αφήνοντας τότε ανοιχτή τη συνέχεια.
Η καταγγελία που άνοιξε την υπόθεση
Η αφετηρία εντοπίζεται τον Ιούνιο του 2024, όταν στην Υπηρεσία Εσωτερικών Υποθέσεων έφτασε έγγραφη καταγγελία. Σε αυτήν υποστηριζόταν ότι υπάλληλοι της Πολεοδομίας ελάμβαναν χιλιάδες ευρώ για να εκδίδουν άδειες δόμησης σε ξενοδόχους και επιχειρηματίες, παρότι οι υποθέσεις τους δεν πληρούσαν τις νόμιμες προϋποθέσεις.
Η περιγραφή του τρόπου ήταν αναλυτική. Οι εμπλεκόμενοι φέρεται να εντόπιζαν στο αρχείο της υπηρεσίας ανενεργά πρωτόκολλα αδειών προγενέστερων ετών και να τα πλαστογραφούσαν, αλλάζοντας τα στοιχεία τους. Ως μελετητής φέρεται να αναγραφόταν ηλικιωμένος πολιτικός μηχανικός, ο οποίος κατά την καταγγελία έπασχε από άνοια. Δίπλα του, σφραγίδες παλαιότερων ετών και ονόματα υπαλλήλων που είχαν ήδη συνταξιοδοτηθεί. Η καταγγελία έκανε λόγο για τουλάχιστον 40 έως 50 άδειες που είχαν εκδοθεί με αυτόν τον τρόπο.
Οι συλλήψεις του Μαρτίου 2025 και τα 387.100 ευρώ σε μετρητά
Οι αστυνομικοί των Εσωτερικών Υποθέσεων έθεσαν υπό παρακολούθηση 7 υπόπτους, 5 υπαλλήλους της Υπηρεσίας Δόμησης, έναν ιδιώτη αρχιτέκτονα μηχανικό και μια πολιτικό μηχανικό. Οι τηλεφωνικές τους συνομιλίες καταγράφονταν, ώσπου στις 19 Μαρτίου 2025 ακολούθησαν οι συλλήψεις. Σε σπίτι κατηγορούμενης υπαλλήλου εντοπίστηκαν 387.100 ευρώ σε μετρητά.
Κομβικός ρόλος αποδίδεται στον αρχιτέκτονα μηχανικό, ο οποίος σύμφωνα με την κατηγορία φέρεται να προσέλκυσε υπαλλήλους της υπηρεσίας στον μηχανισμό. Στην υπόθεση εμπλέκονται ανώτερος υπάλληλος της Υπηρεσίας Δόμησης, καθώς και υπάλληλοι από το τμήμα έκδοσης οικοδομικών αδειών, το τμήμα ελέγχου κατασκευών και το αρχείο. Ο ίδιος μηχανικός φέρεται να είχε στα χέρια του βιβλία οικοδομικών αδειών των ετών 1975 και 1993, ώστε να εντοπίζονται οι κατάλληλες περιπτώσεις πριν ακολουθήσει η πλαστογράφηση.
Ξεχωριστό κεφάλαιο αφορά στην πλατφόρμα ηλεκτρονικών αδειών του Τ.Ε.Ε. Υπάλληλος της Υπηρεσίας Δόμησης, σε συνεργασία με την πολιτικό μηχανικό, φέρεται να είχε μετατρέψει τις λειτουργίες του συστήματος σε εργαλείο. Παλαιές αιτήσεις προεγκρίσεων και βεβαιώσεων όρων δόμησης, που είχαν υποβληθεί για διαφορετικά ακίνητα και θα έπρεπε να έχουν αρχειοθετηθεί, φέρεται να παρέμεναν σκόπιμα σε εκκρεμότητα. Όταν εμφανιζόταν πελάτης του οποίου η υπόθεση δεν μπορούσε να εξυπηρετηθεί με βάση την ισχύουσα νομοθεσία, κάποια από αυτές τις αιτήσεις τροποποιούνταν έναντι αμοιβής.
Η ποινική υπόθεση που έχει σχηματιστεί περιλαμβάνει 34 διακριτές υποθέσεις και, σύμφωνα με την κατηγορία, η εικόνα που προκύπτει δεν είναι εικόνα σποραδικών παρεκτροπών. Περιγράφεται οργανωμένο μοντέλο λειτουργίας, με διάρκεια, κατανομή ρόλων και σταθερό τρόπο δράσης. Αιτήματα εκτός προθεσμιών, φάκελοι χωρίς πλήρη δικαιολογητικά, προεγκρίσεις με ψευδή στοιχεία, αλλοιώσεις και παραδόσεις εγγράφων φέρεται να γίνονταν έναντι χρημάτων ή άλλων ανταλλαγμάτων.
Οι κατηγορίες και οι 21 απολογίες
Στο κέντρο της ποινικής διαδρομής βρίσκονται 7 βασικοί κατηγορούμενοι, 5 υπάλληλοι της Υπηρεσίας Δόμησης και 2 ιδιώτες μηχανικοί. Οι κατηγορίες που τους αποδίδονται αφορούν δωροδοκία υπαλλήλου, παράβαση καθήκοντος, πλαστογραφία και ψευδή βεβαίωση. Έως το καλοκαίρι είχε γίνει γνωστό ότι αναμένονταν οι απολογίες 21 ακόμη εμπλεκομένων, μεταξύ των οποίων εργολάβοι, ξενοδόχοι, τεχνικοί και ιδιώτες, γεγονός που δείχνει ότι η υπόθεση δεν εξετάζεται ως κλειστός κύκλος υπαλλήλων αλλά ως αλυσίδα που συνδέει τη διοίκηση με την αγορά.
Όλα τα παραπάνω αποτελούν κατηγορίες και ισχυρισμούς που βρίσκονται υπό δικαστική διερεύνηση και δεν έχουν κριθεί.
Ο παράλληλος έλεγχος της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας
Η ποινική έρευνα δεν εξελίσσεται μόνη της. Η Εθνική Αρχή Διαφάνειας έχει ανοίξει συστημικό έλεγχο στην Υπηρεσία Δόμησης και έχει ζητήσει αναλυτικά στοιχεία για 39 φακέλους του ΣΥΠΟΘΑ, που αφορούν προσφυγές κατά εκθέσεων αυτοψίας αυθαιρέτων από 1 Νοεμβρίου 2022 έως 31 Δεκεμβρίου 2024. Ζήτησε δομημένους ηλεκτρονικούς φακέλους, μεταδεδομένα, πλήρη ιχνηλασιμότητα των ενεργειών και λεπτομερή χρονολόγια.
Από τις 4 Νοεμβρίου 2025 ο έλεγχος πέρασε σε επιτόπια φάση, με 2 επιθεωρήτριες να αντιπαραβάλλουν τις απαντήσεις της υπηρεσίας με τα πρωτότυπα αρχεία και τους φυσικούς φακέλους. Τον Μάρτιο του 2026 ακολούθησε νέος κύκλος διοικητικής έρευνας, με ερωτήματα προς εμπλεκομένους για άδειες, ανασυστάσεις φακέλων, την πλατφόρμα ηλεκτρονικών αδειών του Τ.Ε.Ε. και τον τρόπο εσωτερικής χρέωσης των υποθέσεων, με προθεσμία απάντησης 10 ημερών. Σύμφωνα με όσα ήταν γνωστά έως το καλοκαίρι, το πόρισμα του συστημικού ελέγχου εκκρεμούσε.
Πηγή: dimokratiki.gr